دوره 14، شماره 1 - ( بهار و تابستان 1405 )
جلد 14 شماره 1 صفحات 15-3 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Gol-Mohammadi F, Karamshahi A, Heydari M, Omidipour R. (2026). The Relationship between Biodiversity and the Aboveground Biomass of Woody Plants Across Climatic Regions and Elevational Gradients (Case Study: Forests of Ilam Province). Ecol Iran For. 14(1), 3-15. doi:10.61882/ifej.2026.588
URL: http://ifej.sanru.ac.ir/article-1-588-fa.html
URL: http://ifej.sanru.ac.ir/article-1-588-fa.html
گل محمدی فاطمه، کرمشاهی عبدالعلی، حیدری مهدی، امیدی پور رضا.(1405). ارتباط بین تنوع زیستی و زی توده روزمینی گیاهان چوبی در طول مناطق اقلیمی و گرادیان ارتفاعی (مطالعه موردی: جنگل های استان ایلام) بوم شناسی جنگل های ایران (علمی- پژوهشی) 14 (1) :15-3 10.61882/ifej.2026.588
1- گروه علوم جنگل، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران
2- گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران
2- گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران
چکیده: (920 مشاهده)
چکیده مبسوط
مقدمه و هدف: جنگل های زاگرس بهعنوان یکی از مهم ترین بوم سازگان های ایران، نقش کلیدی را در تعدیل آب و هوا، حفاظت از تنوع زیستی و ارائه خدمات بوم سازگانی ایفا می کنند. با این حال، عوامل انسانی و تغییرات اقلیمی، این جنگل ها را با تهدیداتی مانند کاهش زیتوده و تنوع گونه ی مواجه کرده اند. تنوع زیستی از مهمترین ویژگی های بوم سازگان های جنگلی است و نقش مهمی در پایداری و حفاظت از کارکردهای بوم سازگانی از قبیل زی توده روزمینی دارد. هر چند که نقش عوامل توپوگرافی به ویژه ارتفاع از سطح دریا در مناطق اقلیمی بر ارتباط بین تنوع زیستی و کارکرد اکوسیستم در جنگل های زاگرس به خوبی مورد بررسی قرار نگرفته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین شاخصهای تنوع زیستی (تنوع، غنا، یکنواختی) و زیتوده روزمینی، تلاش دارد تا با طراحی مطالعه مشابه در مناطق اقلیمی مختلف، ارتباط بین شاخص های تنوع زیستی و کارکرد اکوسیستم در طول گرادیان ارتفاعی در استان ایلام را مورد بررسی قرار دهد.
مواد و روش ها: به منظور دستیابی به اهداف مطالعه، مناطقی با اقلیم متفاوت (نیمه مرطوب سرد: مانشتقلارنگ؛ نیمه خشک سرد: کبیرکوه) انتخاب شدند. مناطق مورد مطالعه با توجه به ویژگی های اقلیمی، توپوگرافی و پوشش گیاهی انتخاب شدند تا تأثیر این عوامل بر تنوع گونه ای و کارکرد اکوسیستم ارزیابی شود. در هر منطقه در امتداد گرادیان ارتفاعی 300 متری، 4 ترانسکت با فاصله 100 متر پیاده و قطعات نمونه با ابعاد 30 متر در 30 متر بهصورت تصادفی سیستماتیک روی ترانسکت ها پیاده شدند. دادههای مربوط به گونههای چوبی از قبیل نوع گونه، قطر برابر سینه، ارتفاع کل و قطر بزرگ و کوچک تاج ثبت شدند. برای ارزیابی تنوع زیستی، شاخصهای تنوع (شانون-وینر، سیمپسون)، غنا (مارگالف، منهینیک) و یکنواختی (پایلو) با استفاده از نرم افزار PAST محاسبه گردیدند. زیتوده روزمینی با استفاده از معادلات زیست سنجی به تفکیک گونه های گیاهی موجود در نمونه برداری برآورد شد. برای مقایسه شاخص های تنوع زیستی در دو منطقه اقلیمی از آزمون t مستقل، بهمنظور بررسی رابطه بین زیتوده (متغیر وابسته) و شاخصهای تنوع زیستی (متغیر مستقل)، و همچنین بررسی رابطه بین شاخص های تنوع زیستی و ارتفاع از سطح دریا نیز از رگرسیون خطی ساده (Simple Linear Regression) استفاده شد. در نهایت، برای بررسی میزان تفکیکپذیری مناطق اقلیمی بر اساس شاخص های تنوع از آزمون آنالیز مؤلفه های اصلی (PCA) استفاده گردید. پیش از این آنالیز، ابتدا همه داده ها استاندارد شدند. همچنین، متغیرهای با همبستگی بیش از 0/7 پیش از آزمون حذف شدند. آزمون PCA در نرم افزار R و با استفاده از بسته های آماری FactoMine R و factoextra انجام شد.
یافته ها: زی توده روزمینی در منطقه نیمه مرطوب سرد (278/57 ± 2973/18 کیلوگرم در هکتار) بهطور معنیداری بیشتر از منطقه نیمهخشک سرد (158/337 ± 1948/248 کیلوگرم در هکتار) بود؛ این تفاوت قابل توجه احتمالاً ناشی از شرایط اقلیمی مساعدتر، دوره رشد طولانی تر و در نتیجه رشد بهتر درختان در اقلیم مرطوب تر است. در مقابل، میانگین شاخص های تنوع گونه ای در اقلیم نیمهخشک (کبیرکوه) بیش از منطقه نیمه مرطوب (مانشت-قلارنگ) بود، که این پدیده می تواند به حضور گونه های مقاوم به خشکی، رقابت کمتر و تمایز آشیان های بوم شناختی در شرایط تنش محیطی نسبت داده شود. این نتایج با فرضیات اکولوژیکی مانند فرضیه آشفتگی متوسط و مدل تعادل پویا (وجود تنوع بیشتر در محیط های با تنش) هم خوانی دارند. بررسی ارتباط رگرسیونی بین ارتفاع از سطح دریا و زی توده نشان داد که در منطقه نیمه مرطوب، زی توده با افزایش ارتفاع کاهش یافت (R2 = -0.368). این روند ممکن است بهدلیل کاهش تراکم گونه های غالب مانند بلوط ایرانی (L.Quercus brantii ) در ارتفاعات بالاتر و اثرات منفی ارتفاع بر دما، بارندگی و ساختار پوشش گیاهی باشد. بررسی رابطه بین شاخصهای تنوع و زیتوده نشان داد که در منطقه نیمهمرطوب سرد، غنای منهینیک رابطه معنیداری با زیتوده داشت، در حالی که شاخصهای دیگر مانند شانون-وینر و یکنواختی پیلو رابطه معنی داری نداشتند. در مقابل، در منطقه نیمه خشک کبیرکوه، شاخص یکنواختی پیلو بیشترین توان تبیین زیتوده را داشت و شاخصهای تنوع رابطه معنیداری با زیتوده نشان دادند. این تفاوتها میتوانند ناشی از ساختار متفاوت پوشش گیاهی، تفاوتهای اقلیمی و درجه تخریب در دو منطقه باشند. در شرایط تنشزا، کاهش منابع و سختی شرایط باعث ورود گونههای کمبازده میشود که منجر به کاهش کارکرد اکوسیستم و زیتوده میگردد. در نتیجه، در اقلیم نیمه خشک، رابطه منفی شاخصهای تنوع با زیتوده قابل انتظار است، در حالیکه در اقلیم نیمهمرطوب، تنها غنای گونهای با زیتوده رابطه منفی داشت که به رقابت شدید بین گونهها و هم پوشانی عملکردی آنها نسبت داده میشود. در تحلیلPCA ، تفکیک دو منطقه بر اساس محورهای زیتوده و تنوع تأیید شد. منطقه نیمه مرطوب با زیتوده و تاج پوشش بالاتر، و منطقه نیمه خشک با تنوع و غنای بیشتر مشخص شدند. این یافتهها نشان میدهند که مدیریت جنگل باید متناسب با شرایط اقلیمی هر منطقه انجام شود به خصوص در نواحی خشک و نیمه خشک، حفاظت و توسعه گونههای مقاوم به خشکی و مدیریت رطوبت خاک میتوانند به افزایش پایداری زیتوده و تنوع گونهای کمک کنند.
نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد که اقلیم و ارتفاع از سطح دریا بهعنوان عوامل کلیدی، تأثیر قابل توجهی بر الگوهای تنوع زیستی گیاهان چوبی و زیتوده در جنگل های زاگرس داشتند. نتایج حاکی از آن هستند که در اقلیم های مرطوب تر، رقابت بین گونه ها منجر به زی توده بالاتر اما تنوع کمتر می شود. در حالی که در مناطق نیمه خشک، تنوع بالاتر با کاهش زی توده همراه است. این یافته ها بر ضرورت توجه به مدیریت پایدار جنگلهای زاگرس با توجه به تفاوتهای بوم شناختی این مناطق، حفظ تنوع زیستی در مناطق نیمه خشک، افزایش ذخیره کربن در مناطق نیمه مرطوب و نیاز به مدیریت تفکیک شده بر اساس شرایط اقلیمی تأکید می کنند.
مقدمه و هدف: جنگل های زاگرس بهعنوان یکی از مهم ترین بوم سازگان های ایران، نقش کلیدی را در تعدیل آب و هوا، حفاظت از تنوع زیستی و ارائه خدمات بوم سازگانی ایفا می کنند. با این حال، عوامل انسانی و تغییرات اقلیمی، این جنگل ها را با تهدیداتی مانند کاهش زیتوده و تنوع گونه ی مواجه کرده اند. تنوع زیستی از مهمترین ویژگی های بوم سازگان های جنگلی است و نقش مهمی در پایداری و حفاظت از کارکردهای بوم سازگانی از قبیل زی توده روزمینی دارد. هر چند که نقش عوامل توپوگرافی به ویژه ارتفاع از سطح دریا در مناطق اقلیمی بر ارتباط بین تنوع زیستی و کارکرد اکوسیستم در جنگل های زاگرس به خوبی مورد بررسی قرار نگرفته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین شاخصهای تنوع زیستی (تنوع، غنا، یکنواختی) و زیتوده روزمینی، تلاش دارد تا با طراحی مطالعه مشابه در مناطق اقلیمی مختلف، ارتباط بین شاخص های تنوع زیستی و کارکرد اکوسیستم در طول گرادیان ارتفاعی در استان ایلام را مورد بررسی قرار دهد.
مواد و روش ها: به منظور دستیابی به اهداف مطالعه، مناطقی با اقلیم متفاوت (نیمه مرطوب سرد: مانشتقلارنگ؛ نیمه خشک سرد: کبیرکوه) انتخاب شدند. مناطق مورد مطالعه با توجه به ویژگی های اقلیمی، توپوگرافی و پوشش گیاهی انتخاب شدند تا تأثیر این عوامل بر تنوع گونه ای و کارکرد اکوسیستم ارزیابی شود. در هر منطقه در امتداد گرادیان ارتفاعی 300 متری، 4 ترانسکت با فاصله 100 متر پیاده و قطعات نمونه با ابعاد 30 متر در 30 متر بهصورت تصادفی سیستماتیک روی ترانسکت ها پیاده شدند. دادههای مربوط به گونههای چوبی از قبیل نوع گونه، قطر برابر سینه، ارتفاع کل و قطر بزرگ و کوچک تاج ثبت شدند. برای ارزیابی تنوع زیستی، شاخصهای تنوع (شانون-وینر، سیمپسون)، غنا (مارگالف، منهینیک) و یکنواختی (پایلو) با استفاده از نرم افزار PAST محاسبه گردیدند. زیتوده روزمینی با استفاده از معادلات زیست سنجی به تفکیک گونه های گیاهی موجود در نمونه برداری برآورد شد. برای مقایسه شاخص های تنوع زیستی در دو منطقه اقلیمی از آزمون t مستقل، بهمنظور بررسی رابطه بین زیتوده (متغیر وابسته) و شاخصهای تنوع زیستی (متغیر مستقل)، و همچنین بررسی رابطه بین شاخص های تنوع زیستی و ارتفاع از سطح دریا نیز از رگرسیون خطی ساده (Simple Linear Regression) استفاده شد. در نهایت، برای بررسی میزان تفکیکپذیری مناطق اقلیمی بر اساس شاخص های تنوع از آزمون آنالیز مؤلفه های اصلی (PCA) استفاده گردید. پیش از این آنالیز، ابتدا همه داده ها استاندارد شدند. همچنین، متغیرهای با همبستگی بیش از 0/7 پیش از آزمون حذف شدند. آزمون PCA در نرم افزار R و با استفاده از بسته های آماری FactoMine R و factoextra انجام شد.
یافته ها: زی توده روزمینی در منطقه نیمه مرطوب سرد (278/57 ± 2973/18 کیلوگرم در هکتار) بهطور معنیداری بیشتر از منطقه نیمهخشک سرد (158/337 ± 1948/248 کیلوگرم در هکتار) بود؛ این تفاوت قابل توجه احتمالاً ناشی از شرایط اقلیمی مساعدتر، دوره رشد طولانی تر و در نتیجه رشد بهتر درختان در اقلیم مرطوب تر است. در مقابل، میانگین شاخص های تنوع گونه ای در اقلیم نیمهخشک (کبیرکوه) بیش از منطقه نیمه مرطوب (مانشت-قلارنگ) بود، که این پدیده می تواند به حضور گونه های مقاوم به خشکی، رقابت کمتر و تمایز آشیان های بوم شناختی در شرایط تنش محیطی نسبت داده شود. این نتایج با فرضیات اکولوژیکی مانند فرضیه آشفتگی متوسط و مدل تعادل پویا (وجود تنوع بیشتر در محیط های با تنش) هم خوانی دارند. بررسی ارتباط رگرسیونی بین ارتفاع از سطح دریا و زی توده نشان داد که در منطقه نیمه مرطوب، زی توده با افزایش ارتفاع کاهش یافت (R2 = -0.368). این روند ممکن است بهدلیل کاهش تراکم گونه های غالب مانند بلوط ایرانی (L.Quercus brantii ) در ارتفاعات بالاتر و اثرات منفی ارتفاع بر دما، بارندگی و ساختار پوشش گیاهی باشد. بررسی رابطه بین شاخصهای تنوع و زیتوده نشان داد که در منطقه نیمهمرطوب سرد، غنای منهینیک رابطه معنیداری با زیتوده داشت، در حالی که شاخصهای دیگر مانند شانون-وینر و یکنواختی پیلو رابطه معنی داری نداشتند. در مقابل، در منطقه نیمه خشک کبیرکوه، شاخص یکنواختی پیلو بیشترین توان تبیین زیتوده را داشت و شاخصهای تنوع رابطه معنیداری با زیتوده نشان دادند. این تفاوتها میتوانند ناشی از ساختار متفاوت پوشش گیاهی، تفاوتهای اقلیمی و درجه تخریب در دو منطقه باشند. در شرایط تنشزا، کاهش منابع و سختی شرایط باعث ورود گونههای کمبازده میشود که منجر به کاهش کارکرد اکوسیستم و زیتوده میگردد. در نتیجه، در اقلیم نیمه خشک، رابطه منفی شاخصهای تنوع با زیتوده قابل انتظار است، در حالیکه در اقلیم نیمهمرطوب، تنها غنای گونهای با زیتوده رابطه منفی داشت که به رقابت شدید بین گونهها و هم پوشانی عملکردی آنها نسبت داده میشود. در تحلیلPCA ، تفکیک دو منطقه بر اساس محورهای زیتوده و تنوع تأیید شد. منطقه نیمه مرطوب با زیتوده و تاج پوشش بالاتر، و منطقه نیمه خشک با تنوع و غنای بیشتر مشخص شدند. این یافتهها نشان میدهند که مدیریت جنگل باید متناسب با شرایط اقلیمی هر منطقه انجام شود به خصوص در نواحی خشک و نیمه خشک، حفاظت و توسعه گونههای مقاوم به خشکی و مدیریت رطوبت خاک میتوانند به افزایش پایداری زیتوده و تنوع گونهای کمک کنند.
نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد که اقلیم و ارتفاع از سطح دریا بهعنوان عوامل کلیدی، تأثیر قابل توجهی بر الگوهای تنوع زیستی گیاهان چوبی و زیتوده در جنگل های زاگرس داشتند. نتایج حاکی از آن هستند که در اقلیم های مرطوب تر، رقابت بین گونه ها منجر به زی توده بالاتر اما تنوع کمتر می شود. در حالی که در مناطق نیمه خشک، تنوع بالاتر با کاهش زی توده همراه است. این یافته ها بر ضرورت توجه به مدیریت پایدار جنگلهای زاگرس با توجه به تفاوتهای بوم شناختی این مناطق، حفظ تنوع زیستی در مناطق نیمه خشک، افزایش ذخیره کربن در مناطق نیمه مرطوب و نیاز به مدیریت تفکیک شده بر اساس شرایط اقلیمی تأکید می کنند.
فهرست منابع
1. Akbari, H., & Kalbi, S. (2019). Modeling the diversity of tree species in circular forest forests using GeoEye images (Case study: Sari Gardeshi Series). Journal of Wood and Forest Science and Technology, 26(2), 51-62. [In Persian]
2. Allen, C. D., Macalady, A. K., Chenchouni, H., Bachelet, D., McDowell, N., Vennetier, M., Kitzberger, T., Rigling, A., Breshears, D. D., & Hogg, E. T. (2010). A global overview of drought and heat-induced tree mortality reveals emerging climate change risks for forests. Forest Ecology and Management, 259(4), 660-684. [DOI:10.1016/j.foreco.2009.09.001]
3. Anderegg, W. R., Trugman, A. T., Badgley, G., Anderson, C. M., Bartuska, A., Ciais, P., Cullenward, D., Field, C. B., Freeman, J., & Goetz, S. J. (2020). Climate-driven risks to the climate mitigation potential of forests. Science, 368(6497), eaaz7005. [DOI:10.1126/science.aaz7005]
4. Bazyar, M., Haidari, M., Shabanian, N., & Haidari, R. H. (2013). Impact of physiographical factors on the plant species diversity in the Northern Zagros Forest (Case study, Kurdistan Province, Marivan region). Annals of Biological Research, 4(1), 317-324.
5. Bijani-Nejad, A., Fallah, A., Jalilvand, H., & Asadi, H. (2024). Evaluation of Understory Plant Species Biodiversity in Buaxus hyrcana Habitats within Hyrcanian Forests. Ecology of Iranian Forest, 12(2), 41-58. [In Persian] [DOI:10.61186/ifej.12.2.41]
6. Brockerhoff, E. G., Barbaro, L., Castagneyrol, B., Forrester, D. I., Gardiner, B., González-Olabarria, J. R., Lyver, P. O. B., Meurisse, N., Oxbrough, A., & Taki, H. (2017). Forest biodiversity, ecosystem functioning and the provision of ecosystem services. Biodiversity and Conservation, 26(13), 3005-3035. [DOI:10.1007/s10531-017-1453-2]
7. Chapin III, F. S., Matson, P. A., & Mooney, H. A. (2002). Principles of Terrestrial Ecosystem Ecology. Springer. [DOI:10.1007/b97397]
8. Chave, J., Réjou‐Méchain, M., Búrquez, A., Chidumayo, E., Colgan, M. S., Delitti, W. B., Duque, A., Eid, T., Fearnside, P. M., & Goodman, R. C. (2014). Improved allometric models to estimate the aboveground biomass of tropical trees. Global Change Biology, 20(10), 3177-3190. [DOI:10.1111/gcb.12629]
9. Chen, X., Luo, M., & Larjavaara, M. (2023). Effects of climate and plant functional types on forest above-ground biomass accumulation. Carbon Balance and Management, 18(1), 5. [DOI:10.1186/s13021-023-00225-1]
10. da Silva, F. K. G., de Faria Lopes, S., Lopez, L. C. S., de Melo, J. I. M., & Trovão, D. M. (2014). Patterns of species richness and conservation in the Caatinga along elevational gradients in a semiarid ecosystem. Journal of Arid Environments, 110, 47-52. [DOI:10.1016/j.jaridenv.2014.05.011]
11. Darvishnia, H., Dehghani Kazemi, M., Forghani, A. H., & Kavyani Fard, A. A. (2012). Study and introducing of flora of the protected area of Manesht and Qalarang in Ilam province. Taxonomic and Biosystematic, 4(11), 14. [DOI:20.1001.1.20088906.1391.4.11.6.747-60 [In Persian]]
12. Erfanzadeh, R., Omidipour, R., & Faramarzi, M. (2015). Variation of plant diversity components in different scales in relation to grazing and climatic conditions. Plant Ecology & Diversity, 8(4), 537-545. [DOI:10.1080/17550874.2015.1033774]
13. Ghanbari, S., & Esmaili, A. (2023). The Effect of Slope and Height above Sea Level on Tree Species Diversity in Arsbaran Forests. Ecology of Iranian Forest, 11(21), 111-119.
https://doi.org/10.61186/ifej.11.21.111 [DOI:10.61186/ifej.11.21.111 [In Persian]]
14. Grime, J. P. (1973). Competitive exclusion in herbaceous vegetation. Nature, 242(5396), 344-347. [DOI:10.1038/242344a0]
15. Grytnes, J. A., & McCain, C. M. (2007). Elevational trends in biodiversity. Encyclopedia of Biodiversity, 2, 1-8. [DOI:10.1016/B978-012226865-6/00503-1]
16. Heydari, M., Cheraghi, J., Omidipour, R., Rostaminia, M., Kooch, Y., Valkó, O., & Carcaillet, C. (2023). Tree dieback, woody plant diversity, and ecosystem driven by topography in semi-arid mountain forests: Implication for ecosystem management. Journal of Environmental Management, 339, 117892. [DOI:10.1016/j.jenvman.2023.117892]
17. Hooper, D. U., Chapin III, F. S., Ewel, J. J., Hector, A., Inchausti, P., Lavorel, S., Lawton, J. H., Lodge, D. M., Loreau, M., & Naeem, S. (2005). Effects of biodiversity on ecosystem functioning: a consensus of current knowledge. Ecological Monographs, 75(1), 3-35. [DOI:10.1890/04-0922]
18. Hosseini, A. (2024). Environmental Challenges Facing Zagros Forest. Strategic Research Journal in Agricultural Sciences and Natural Resources, 9(1), 35-50.
19. Iranmanesh, Y., Saghibtalebi, K., Sohrabi, H., Jalali, S. G., & Hosseini, S. M. (2014). Biomass and carbon Stocks of Brant's oak (Quercus brantii Lindl.) in two vegetation forms in Lordegan, Chaharmahal & Bakhtiari Forests. Iranin Jornal of Forest and Poplar Research, 22(4), 14. [In Persian]
20. Jie, C., Tian-Ming, H., Ji-Min, C., & Gao-Lin, W. (2010). Distribution of biomass and diversity of Stipa bungeana community to climatic factors in the Loess Plateau of northwestern China. African Journal of Biotechnology, 9(40), 6733-6739.
21. Karami, M., Heydari, M., Sheykholeslami, A., Eshagh Nimvari, M., Omidipour, R., Yuan, Z., & Prevosto, B. (2022). Dieback intensity but not functional and taxonomic diversity indices predict forest productivity in different management conditions: Evidence from a semi-arid oak forest ecosystem. Journal of Arid Land, 14(2), 225-244. [DOI:10.1007/s40333-022-0006-z]
22. Kaveh, N., Ebrahimi, A., & Asadi, E. (2022). Environmental drivers of above-ground biomass in semi-arid rangelands. The Rangeland Journal, 44(3), 165-175. [DOI:10.1071/RJ21055]
23. Körner, C. (2007) The use of 'altitude'in ecological research. Trends in Ecology and Evolution, 22(11), 569-574. [DOI:10.1016/j.tree.2007.09.006]
24. Li, X., Zuo, X., Yue, P., Zhao, X., Hu, Y., Guo, X., Guo, A., Xu, C., & Yu, Q. (2021). Drought of early time in growing season decreases community aboveground biomass, but increases belowground biomass in a desert steppe. BMC Ecology and Evolution, 21(1), 106. [DOI:10.1186/s12862-021-01842-5]
25. Lomolino, M. V. (2001). Elevation gradients of species‐density: historical and prospective views. Global Ecology and Biogeography, 10(1), 3-13. [DOI:10.1046/j.1466-822x.2001.00229.x]
26. Loreau, M., & Hector, A. (2001). Partitioning selection and complementarity in biodiversity experiments. Nature, 412(6842), 72-76. [DOI:10.1038/35083573]
27. Maestre, F. T., Quero, J. L., Gotelli, N. J., Escudero, A., Ochoa, V., Delgado-Baquerizo, M., García-Gómez, M., Bowker, M. A., Soliveres, S., & Escolar, C. (2012). Plant species richness and ecosystem multifunctionality in global drylands. Science, 335(6065), 214-218.
28. Mäkelä, A., Minunno, F., Kujala, H., Kosenius, A.-K., Heikkinen, R. K., Junttila, V., Peltoniemi, M., & Forsius, M. (2023). Effect of forest management choices on carbon sequestration and biodiversity at national scale. Ambio, 52(11), 1737-1756. [DOI:10.1007/s13280-023-01899-0]
29. Mannan, A., Zhongke, F., Khan, T. U., Khan, M. A., & Badshah, M. T. (2019). Variation in tree biomass and carbon stocks with respect to altitudinal gradient in the Himalayan forests of Northern Pakistan. Journal of Pure and Applied Agriculture, 4.
30. Margalef, R. (1973). Information theory in ecology. Real Academia de Ciencias y Artes de Barcelona. 1-36.
31. Martins, F. d. S. R. V., Xaud, H. A. M., dos Santos, J. R., & Galvão, L. S. (2012). Effects of fire on above-ground forest biomass in the northern Brazilian Amazon. Journal of Tropical Ecology, 28(6), 591-601. [DOI:10.1017/S0266467412000636]
32. McCain, C. M., & Grytnes, J. A. (2010). Elevational gradients in species richness. Encyclopedia of Life Sciences, 15, 1-10. [DOI:10.1002/9780470015902.a0022548]
33. Menhinick, E. F. (1964). A comparison of some species‐individuals diversity indices applied to samples of field insects. Ecology, 45(4), 859-861. [DOI:10.2307/1934933]
34. Miri, A. (2023). Lichens Flostic Study of Darehshahr [Masters thesis, Faculty of Basic Sciences Ilam University. [In Persian]
35. Mirhashemi, H., Pourbabaei, H., & Mezbani, H. (2020). The effect of altitude on diversity and Species Importance Value (SIV) of herbaceous species in forests of Kabirkouh, Ilam. Journal of Plant Research (Iranian Journal of Biology), 33(4), 1025-1036. [In Persian]
36. Mirzaei, J. (2019). Detailed Managemet plan of the manesht Ang Qalarang Protected Area 2, [In Persian]
37. Mirzaei, J., & Karami, A. (2015). Plant diversity and richness in relation to environmental gradient in Zagros ecosystems, west of Iran. Journal of Rangeland Science, 5(4), 294-302.
38. Motlagh, M. G., Kafaky, S. B., Mataji, A., & Akhavan, R. (2018). Estimating and mapping forest biomass using regression models and Spot-6 images (Case study: Hyrcanian forests of north of Iran). Environmental Monitoring and Assessment, 190(6), 352. [DOI:10.1007/s10661-018-6725-0]
39. Omidipour, R., Tahmasebi, P., Faizabadi, M. F., Faramarzi, M., & Ebrahimi, A. (2021). Does β diversity predict ecosystem productivity better than species diversity? Ecological Indicators, 122, 107212. [DOI:10.1016/j.ecolind.2020.107212]
40. Pärtel, M., Laanisto, L., & Zobel, M. (2007). Contrasting plant productivity-diversity relationships across latitude: the role of evolutionary history. Ecology, 88(5), 1091-1097. [DOI:10.1890/06-0997]
41. Pielou, E. C. (1966). The measurement of diversity in different types of biological collections. Journal of Theoretical Biology, 13, 131-144. [DOI:10.1016/0022-5193(66)90013-0]
42. Pordel, N., Hosseinzadeh, J., Heydari, M., & Omidipour, R. (2025). The biodiversity-ecosystem function puzzle: Untangling the roles of topography, canopy cover, and structural diversity in Zagros woodlands. Science of The Total Environment, 1001, 180497. [DOI:10.1016/j.scitotenv.2025.180497]
43. Qian ,J., Ye, M., Zhang, X., Li, M., Chen, W., Zeng, G., Che, J., & Lv, Y. (2024). Characteristics of grassland species diversity and soil physicochemical properties with elevation gradient in Burzin forest area. Agriculture, 14(7), 1176. [DOI:10.3390/agriculture14071176]
44. Rezaei Angdehi. S. M., Fallah, A., Oladi, J., Latifi, H. (2020). Determination the Effect of Altitude Gradient on Quantitative Characteristics of Forest Stands (Case Study: District-3 of Sangdeh Forests). Journal of Wood and Forest Science and Technology, 27(1), 1-16. [In Persian]
45. Sabatini, F. M., de Andrade, R. B., Paillet, Y., Ódor, P., Bouget, C., Campagnaro, T., Gosselin, F., Janssen, P., Mattioli, W., & Nascimbene, J. (2019). Trade‐offs between carbon stocks and biodiversity in European temperate forests. Global Change Biology, 25(2), 536-548. [DOI:10.1111/gcb.14503]
46. Sagheb Talebi, K., Sajedi, T., & Pourhashemi, M. (2014). Forests of Iran: A Treasure from the Past, a Hope for the Future.
47. Shannon, C. E., & Weaver, W. (1949). A mathematical model of communication. Urbana, IL: University of Illinois Press, 11, 11-20.
48. Simpson, E. H. (1949). Mesurment of Diversity. Nature, 163(4148), 688. [DOI:10.1038/163688a0]
49. Sohrabi, H., & Shirvani, A. (2012). Allometric equations for estimating standing biomass of Atlantic Pistache (Pistacia atlantica var. mutica) in Khojir National Park. Iranin Jornal of Forest, 4(1), 10. [In Persian]
50. Su, L., Heydari, M., Omidipour, R., Soheili, F., Cheraghi, J., Villa, P. M., & Prévosto, B. (2023). Stand structural diversity and elevation rather than functional diversity drive aboveground biomass in historically disturbed semiarid oak forests. Forest Ecology and Management, 543, 121139. [DOI:10.1016/j.foreco.2023.121139]
51. Tilman, D. (1997). Community invasibility, recruitment, limitation and grassalnd biodiversity. Ecology, 78(1), 8192. [DOI:10.1890/0012-9658(1997)078[0081:CIRLAG]2.0.CO;2]
52. Ursino, N. (2009). Above and below ground biomass patterns in arid lands. Ecological Modelling, 220(11), 1411-1418. [DOI:10.1016/j.ecolmodel.2009.02.023]
53. Valipour, A., Namiranian, M., Ghazanfari, H., Heshmatol Vaezin, S. M., Lexer, M. J., & Plienger, T. (2013). Relationships between forest structure and tree's dimensions with physiographical factors in Armardeh forests (Northern Zagros). Iranian Journal of Forest and Poplar Research, 21(1), 30-47. [In Persian]
54. Walther, G. R., Post, E., Convey, P., Menzel, A., Parmesan, C., Beebee, T. J., Fromentin, J. M., Hoegh-Guldberg, O., & Bairlein, F. (2002). Ecological responses to recent climate change. Nature, 416(6879), 389-395. [DOI:10.1038/416389a]
55. Wang, Y., Song, Z., Zhang, X., & Wang, H. (2023). Effects of Tree Diversity, Functional Composition, and large trees on the Aboveground Biomass of an old-growth Subtropical Forest in Southern China. Forests, 14(5), 994. [DOI:10.3390/f14050994]
56. Yao, Z., Xin, Y., Yang, L., Zhao, L., & Ali, A. (2022). Precipitation and temperature regulate species diversity, plant coverage and aboveground biomass through opposing mechanisms in large-scale grasslands. Frontiers in Plant Science, 13, 999636. [DOI:10.3389/fpls.2022.999636]
57. Zhang, Y., Wang, L., Jiang, J., Zhang, J., Zhang, Z., & Zhang, M. (2022). Application of soil quality index to determine the effects of different vegetation types on soil quality in the Yellow River Delta wetland. Ecological Indicators, 141, 109116. [DOI:10.1016/j.ecolind.2022.109116]
58. Zhang, L., Lei, S., Qian, R., Ochoa-Hueso, R., Wang, X., Wang, J., ... & Zhang, C. (2025). Plant and microbial β diversities are better predictors of ecosystem functioning than their α diversities, but aridity weakens these associations. Plant and Soil, 512(1), 441-460. [DOI:10.1007/s11104-024-07093-9]
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
