fa ارزیابی عملکرد رویشی و تولید در نهال‌های یک‌ساله‌ی هفت گونه از خانواده‌ی Salicaceae (مطالعه‌ی موردی: ایستگاه تحقیقاتی چمستان نور) تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:11px;"><strong>صنوبرها به&shy; دلیل تولید چوب برای مصارف مختلف در کشور، از دیرباز مورد توجه بوده و توسط روستاییان مورد کشت و پرورش قرار می‌گرفتند. ضرورت تحقیق در مورد سازگاری صنوبرها در شرایط کاشت مختلف به‌منظور دستیابی به کلن‌های برتر دارای اهمیت است. همچنین بیدها نیز در سال‌های اخیر به عنوان منابع تولید بیوماس و انرژی زیستی در جهان طرح شده‌اند. بر این اساس در تحقیق پیش‌رو عملکرد رویشی و تولید نهال‌های یکساله‌ی‌ دو گونه‌ی بید شامل </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Salix alba</span></span></em></strong><strong>، </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">S. excelsa</span></span></em></strong><strong> و پنج گونه‌ی صنوبر شامل </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Populus caspica</span></span></em></strong><strong>، </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">P. euramericana triplo</span></span></em></strong><strong>، </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">P. alba</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> 58/57</span></span></strong><strong>، </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">P. deltoides</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> 69/55</span></span></strong><strong> و </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">P. n</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">igra 56/72</span></span></strong><strong> &nbsp;مورد بررسی قرار گرفت. به&shy;این منظور تعداد 45 قلمه از هر کدام از ارقام مورد مطالعه در قالب طرح آزمایشی بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در ایستگاه تحقیقات جنگل و مرتع چمستان به فاصله 5/1 متر در 60 سانتی‌متر کاشته شدند. کلیه عملیات نگهداری شامل آبیاری به موقع و وجین علف‌های هرز در طول فصل رشد انجام شد. در دوره رویش و پایان فصل رویش صفات تعداد برگ، سطح برگ، سطح کل برگ، تعداد شاخه، طول شاخه، قطر شاخه، ارتفاع ساقه، قطر یقه و وزن ساقه‌ی کلیه گونه‌ها اندازه‌گیری شد. نتایج نشانگر آن بود که در گونه‌های صنوبر بین میانگین متغیرهای ارتفاع ساقه، سطح کل برگ و متوسط سطح برگ؛ اختلاف معنی‌دار وجود دارد و بین دو گونه‌ی بید فقط میانگین قطر شاخه دارای اختلاف معنی‌دار بود. نتایج تحقیق حاکی از عملکرد بهتر، </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">P.euramericana triplo</span></span></em></strong> &nbsp;<strong>و </strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">P.deltoides</span></span></em></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> 69/55</span></span></strong> <strong>در سال اول رویش نسبت به سایر رقم‌ها بود.</strong><br> &nbsp;</span><br> &nbsp; <p style="margin: 0cm 0cm 0pt; text-align: justify; line-height: normal; unicode-bidi: embed; direction: ltr;">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Poplars have long been considered for wood production in various uses and cultivated by the villagers. Willows have also been developed in recent years as biomass and bioenergy sources in the world. The necessity of research on the adaptation of poplars in different planting conditions is important for achieving superior clones. In this study the growth and production function of <em>Salix excels, S. alba,</em> <em>Populus caspica, P. euramericana triplo</em>,<em> P. alba </em>58/57,<br> <em>P. deltoides</em> 69/55 and <em>P. n</em>igra 56/72 have been evaluated. For this purpose, 45 cuttings of each species were planted in a randomized completely block design with three replications at Chamestan forest and rangeland research station at a distance of 1.5 m&times;60 cm. All maintenance operations included timely irrigation and weeding were down during the growing season. At the end of the growing season characteristics such as the number of leaves, leaf area, total leaf area, branch number, branch length, branch diameter, stem height, collar diameter and stem weight were measured. The results showed that there was a significant difference between the mean variables of stem height, leaf area and leaf area average in poplar species and there was a significant difference between the mean diameter of the branches in salix species. The results indicated that <em>P. euramericana triplo</em> and <em>P. deltoides</em> 69/55 in the first growth year had better growth and production function than other cultivars<span dir="RTL">.</span><br> &nbsp;<br> <strong>Keywords:</strong><br> &nbsp;</p> عملکرد رویشی, زی‌توده ساقه, صنوبر, بید, چمستان Growth function, Stem biomass, Poplar, Willow, Chamestan 51 60 http://ifej.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-277-2&slc_lang=fa&sid=1 farhad asadi فرهاد اسدی farhadasadi14@yahoo.com 10031947532846002168 10031947532846002168 No Research Division of Natural Resources بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران afrooz alimohamadi افروز علی محمدی afrooz.alimohamadi@pnu.ac.ir 10031947532846002169 10031947532846002169 Yes Department of Agriculture and Natural Resources, Payame Noor University (PNU) گروه کشاورزی و محیط‌زیست دانشگاه پیام نور، تهران، ایران