Ecology of Iranian Forests

fa تأثیر سن جاده در شناسایی گروه گونه های بوم شناختی و عوامل محیطی مؤثر بر آنها درجنگل های غرب استان گیلان Effect of Road Age on Identification of Ecological Species Groups and Environmental Factors Affecting them in Western Forests of Guilan Province اکولوژی جنگل اکولوژی جنگل پژوهشي Research جاده های جنگلی می توانند تغییرات اقلیمی در مقیاس کوچک ایجاد نمایند. این تغییرات با تغییر سن جاده و در شرایط توپوگرافیک می تواند متفاوت باشد. این مطالعه با هدف شناخت گروه گونه های بوم شناختی گیاهی و روابط بین پوشش گیاهی با عوامل محیطی با توجه به سن جاده جنگلی می باشد. مطالعه در سری های سه گانه ناو در جنگل های حوزه 7 شمال کشور انجام شد. برای رسیدن به اهداف مطالعه 140 قطعه نمونه مستطیل شکل 150 متر مربعی با سنین مختلف و شرایط توپوگرافیک متفاوت برداشت شد. اطلاعات مربوط به پوشش درختی و درختچه ای، زادآوری و علفی با شیب و جهت پلات ها، سن جاده و ارتفاع منطقه، همچنین میزان نور، دما و رطوبت در مرکز پلات ها برداشت شد. برای بررسی الگوی پراکنش گروه های بومشناختی از روش رسته بندی غیر محدود و طبقه بندی گروه های بوم شناختی با تجزیه و تحلیل گونه های شاخص دو طرفه (TWINSPAN) و گرادیان CCA استفاده شد. از نرم افزار Excel و PC-ORD برای تجزیه و تحلیل داده ها استفاده شد. نتایج تحلیل گونه های شاخص نشان داد از 72 گونه ی گیاهی، فقط 52 گونه به عنوان گونه های شاخص هستند که به عنوان گونه های معرف جوامع گیاهی راش در حاشیۀ جاده ها معرفی شدند. در این تحقیق جاده های تازهساخت ( 10 سال) در دو گروه گونه دوم و چهارم بومشناختی، جاده هایی با سنین متوسط (10- 20 سال) در گروه گونۀ سوم بوم شناختی و جاده های قدیمی (بیشتر از 20 سال) در گروه گونۀ اول بوم شناختی قرار گرفتند. نتایج تحلیل MRPP (پاسخ چندگانه جایگشت) نشان داد که گروه های بوم شناختی از هم فاصله بیشتری دارند. در بین گروههای بوم شناختی فراوانی و حضور یا عدم حضور گونه ها با متغیرهای محیطی در همه قطعات نمونه یکسان نیست. نتایج نهایی نشان داد که سن جاده نه تنها در تعیین گروه گونه های بوم شناختی بلکه در شناخت گونه های شاخص در سطح منطقه و بهبود نتایج رسته بندی گروه گونه های گیاهی در جاده های چند سال ساخت تأثیر دارد.   Forest roads can create small- scale climate change. These changes can vary with the road age and topographic conditions. This study aimed to identify ecological species group as well as study the relationship between vegetation and environmental factors based on the road age. The study was carried out in three-districts of Nav- Asalem in Watershed 7 of forests of North of Iran. Therefore, 140 sample plats (rectangular in shape and150 m2 in area) with different ages and different topographic conditions were taken. Information related to tree and shrub cover, regeneration and weed cover along with slope (%) and slope aspect of sample plots, road age and elevation, as well as the amount of light receiving to forest floor, temperature and humidity at the center of the sample plots were recorded. The ecological group distribution pattern was evaluated using non-limited ordination method and classification of ecological groups was performed using Two Way Indicator Species Analysis (TWINSPAN) and CCA gradient analysis. Data analysis was carried out using Excel and PC-ORD software. The results of the analysis of indicator species showed that of 72 plant species, only 52 species were determined as indicator species that were defined as indicator species of beech communities on roadside. In this research, newly constructed roads (with age below 10 years) occurred in second and fourth ecological species groups, roads with moderate ages (10-20 years in age) in the third ecological group and older roads (with age more than 20 years) in the first ecological species group. The results of MRPP analysis (multi-response permutation procedure) showed that the ecological groups are characterized by higher distance from each other. Among the ecological groups, the abundance and presence or absence of species with environmental variables were not the same in all sample plots. The final results showed that the road age not only affects the ecological species group but it also serves as a useful factor in determining the indicator species and improving the results of the ordination of the ecological species group on the roads with age more than several years.   گروه های بوم شناختی, سن جاده, رسته بندی, TWINSPAN, MRPP Ecological groups, Road age, Ordination, TWINSPAN, MRPP 22 31 http://ifej.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-46-2&slc_lang=fa&sid=1 Marzieh Zamani مرضیه زمانی Zamany274@phd.guilan.ac.ir 10031947532846002026 10031947532846002026 No دانشکده منابع طبیعی دانشگاه گیلان Mehrdad Nikooy مهرداد نیکوی nikooy@guilan.ac.ir 10031947532846002027 10031947532846002027 Yes دانشکده منابع طبیعی دانشگاه گیلان Hassan Pourbabaei حسن پوربابائی H-Pourbabaei@ guilan.ac.ir 10031947532846002028 10031947532846002028 No دانشکده منابع طبیعی دانشگاه گیلان Ramin Naghdi رامین نقدی rnaghdi@guilan.ac.ir 10031947532846002029 10031947532846002029 No دانشکده منابع طبیعی دانشگاه گیلان Leila Moradipour لیلا مرادی پور moradipour@ master.guilan.ac. ir 10031947532846002030 10031947532846002030 No دانشکده منابع طبیعی دانشگاه گیلان