fa مطالعه اثر متغیرهای اقلیمی (دما و بارندگی) بر پهنای دوایر سالانه کاج بروسیا Pinus brutia در استان لرستان عمومى General پژوهشي Research <p dir="RTL" style="text-align: justify; line-height: 80%;"><strong><span style="font-size: 10pt;"><span style="font-family: b nazanin;">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; درختان به تغییرات محیطی از جمله شرایط اقلیمی واکنش نشان می&shy;دهند. از این رو امکان مطالعه تغییرات اقلیم با بررسی خصوصیات آناتومیکی و مورفولوژیکی حلقه&rlm;های رویش آنها مقدور می&rlm;باشد</span></span></strong><strong><span style="font-size: 10pt;"><span style="font-family: b nazanin;"><span style="color: black;">. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر فاکتورهای اقلیمی شامل درجه حرارت (بیشینه، متوسط و کمینه) و بارندگی بر حلقه&shy;های رویش گونه کاج بروسیا صورت گرفته است. بدین منظور تعداد 30 اصله درخت کاج بروسیا، در شهرستان خرم&rlm;آباد به روش گزینشی انتخاب و قطع شد. سپس از محل ارتفاع کنده هر درخت مقطعی تهیه گردید. پس از آماده سازی نمونه&shy;ها، پهنای دوایر رویش با استفاده از نرم&shy;افزار گرافیکی </span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size: 8pt;"><span style="font-family: times new roman,serif;">COREL DRAW X5</span></span></span></strong><strong><span style="font-size: 10pt;"><span style="font-family: b nazanin;"> و با دقت</span></span></strong><strong><span style="font-size: 10pt;"><span style="font-family: b nazanin;"><span style="color: black;"> 001/0 میلی&shy;متر اندازه&shy;گیری شد. میانگین سن درختان مورد بررسی 33 (1977 تا 2009) سال ثبت شد. مقادیر<br> اندازه&shy;گیری شده رویش با استفاده از نرم&shy;افزار </span></span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size: 8pt;"><span style="font-family: times new roman,serif;"><span style="color: black;">ARSTAN</span></span></span></span></strong><strong><span style="font-size: 10pt;"><span style="font-family: b nazanin;"><span style="color: black;"> استاندارد و نمودار شاخص رویش تهیه گردید. نتایج همبستگی شاخص رویش و فاکتورهای اقلیمی حاکی از اثر مثبت و معنی&shy;دار کمینه دمای خرداد (ژوئن)، متوسط دمای بهمن (فوریه) و بیشینه دمای بهمن (فوریه) بر حلقه&shy;های رویش کاج بروسیا می&shy;باشد. بارندگی ماه مهر (اکتبر) نیز اثر مستقیم و معنی&shy;دار بر رویش داشته است. </span></span></span></strong></p> <p dir="RTL" style="line-height: 80%;"></p> <p>Trees have been affected by environmental changes, including climatic conditions. Thus, the study on anatomical and morphological characteristics of tree rings provides the possibility of climate study. The present investigation aimed to study the effect at climatic factors such as temperature (maximum, medium and minimum), precipitation on the growth rings of <em>Pinus brutia</em>. 30 Pinus brutia trees have been selected and were cut for this purpose. The discs were taken from each tree stump height. After sample preparation, the width of the growth rings were measured using Corel Draw graphics soft ware, with an accuracy of 0.001 mm. Mean age of trees 33 years (1977 to 2009) were recorded. A value ​​for the growth of the software ARSTAN standard and growth index was created. The correlation results indicated a positive and significant effect of climatic factors, growth index, minimum temperatures in June, the average temperature in February and maximum temperature in February and September maximum temperature on Pinus brutia rings. October precipitation has direct and significant effects on growth.</p> اقلیم, خرم آباد, دوایر رویشی, کاج بروسیا, مقطع Climate, Khorramabad, Growth Rings, Pinus Brutia, Disc 19 27 http://ifej.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-2&slc_lang=fa&sid=1 Esmat Ostakh عصمت اوستاخ 10031947532846002575 10031947532846002575 No Lorestan University دانشگاه لرستان javad sosani جواد سوسنی 10031947532846002576 10031947532846002576 Yes Lorestan University دانشگاه لرستان babak pilehvar بابک پیله‌ور 10031947532846002577 10031947532846002577 No Lorestan University دانشگاه لرستان Ladan Poursartip لادن پورسرتیپ 10031947532846002578 10031947532846002578 No Behbahan University دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان Samaneh Musavi سمانه موسوی 10031947532846002579 10031947532846002579 No Islamic Azad University, Science and Research Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات