چکیده مبسوط
مقدمه و هدف: یکی از محصولات فتوگرامتری و سنجشازدور مدل رقومی سطح زمین است که پایه بسیاری از پروژههای پرکاربرد میباشد، فتوگرامتری توانایی ایجاد مدل سهبعدی دقیق را با استفاده از تصاویر دوبعدی در اختیار کاربر قرار میدهد. هدف این تحقیق بررسی دقت ارتفاعی مدل رقومی سطح زمین حاصل از تصاویر پهپاد با استفاده از نقاط کنترل زمینی دقیق با تعداد و پراکندگی متفاوت و بدون نقاط کنترل زمینی برای استخراج مدل دقیق رقومی سطح زمین با روشهای پردازش با کیفیت بالا و متوسط در جنگلهای سری یک دارابکلا ساری میباشد.
مواد و روشها: تصاویر پهپاد در شرایط جوی مناسب با ارتفاع پروازی 100 متر از سطح زمین، همپوشانی طولی 85 درصد و عرضی 75 درصد و با سرعت 5 متر بر ثانیه توسط پهپاد کوادکوپتر Phantom3 Pro در بهمن سال 1401 در بخشی از محدوده جنگلهای دارابکلا به طول حدوداً 2 کیلومتر جاده به پهنای 200 متر اطراف جاده و در سه پروژه پروازی مجزا در طی روزهای مختلف دریافت شد، موقعیت نقاط برداشتهای واقعیت زمینی با استفاده از DGPS تفاضلی صورت گرفت. تعدادی نقاط کنترل زمینی برای زمین مرجعسازی دقیق تصاویر و تهیه ارتوفتوموزائیک دقیق و یکپارچه منطقه برداشتشده با استفاده از DGPS تفاضلی انجام شد. مدلهای رقومی ارتفاعی زمین منطقه تهیهشده با نقاط کنترل زمینی و بدون نقاط کنترلی با استفاده از نرمافزار Agiosoft Photoscan در دو حالت کیفیت بالا و متوسط پردازششده و مورد مقایسه قرار گرفت.
یافتهها: نتایج نشان داد میانگین خطای نقاط (ME) برای مدل رقومی ارتفاعی تهیهشده با نقاط کنترلی با روش کیفیت بالا 01/1 متر و برای روش کیفیت متوسط 21/1 متر بوده است، درحالیکه برای مدل رقومی ارتفاعی تهیهشده بدون نقاط کنترلی با کیفیت بالا 05/11 متر و با کیفیت متوسط 72/10 متر بوده است. همچنین جذر میانگین مربعات خطای مطلق (RMSE) مقادیر ارتفاعی برای مدل رقومی ارتفاعی تهیهشده با نقاط کنترلی با روش کیفیت بالا 33/2 متر و با کیفیت متوسط 39/2 متر بوده است. درحالیکه برای مدل رقومی ارتفاعی تهیهشده بدون نقاط کنترلی با کیفیت بالا 67/13 متر و با کیفیت متوسط 42/13 متر بوده است. جذر میانگین مربعات خطای نسبی (RMSE%) برای مدل رقومی ارتفاعی تهیهشده با نقاط کنترلی با روش کیفیت بالا 87/0 درصد و با کیفیت متوسط 90/0 درصد بوده است، درحالیکه برای مدل رقومی ارتفاعی تهیهشده بدون نقاط کنترلی با کیفیت بالا 14/5 درصد و با کیفیت متوسط 04/5 درصد بوده است. بهعلاوه نتایج حاصل از آزمون T جفتی در سطح 5 و 1 درصد احتمال خطا نشان داد بین ارتفاع نقاط برداشت زمینی و مدل رقومی ارتفاعی با نقاط کنترلی با کیفیت بالا و متوسط تفاوت معنیداری وجود نداشت، اما بین ارتفاع نقاط برداشت زمینی و مدل رقومی ارتفاعی تهیهشده بدون نقاط کنترلی با روش کیفت بالا و متوسط تفاوت معنیداری وجود داشت.
نتیجهگیری: نتایج پژوهش نشاندهنده آن است استفاده از نقاط کنترل زمینی دقیق در تصویربرداری و تولید مدل رقومی ارتفاعی با استفاده از تصاویر پهپاد، باعث تولید مدل رقومی ارتفاعی دقیق میشود و نوع پردازش با کیفیت بالا نیز موجب افزایش دقت ارتفاعی و حتی مسطحاتی میگردد.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
سنجش از دور دریافت: 1403/3/30 | پذیرش: 1403/6/9